Hoc Est Optimum Quod Democratia Potest?

Wrth dyfu yn y 60'au a 70'au roedd yn hawdd credu bod pethau'n gwella ar gyfer pobl gyffredin. Roedd dau floc gwleidyddol pwerus yn cystadlu am oruchafiaeth, y ddau'n trio perswadio gweddill y byd mai eu system nhw oedd y gorau i'r person yn y stryd. Roedd cyfalafiaeth yn cuddio ei chrafangau.

Ond erbyn hyn does gan gyfalafiaeth dim cystadleuaeth. 'Sdim rhaid iddi guddio ei wir liwiau. I'r ychydig ar dop y domen â'r cyfoeth a'r pŵer. Tynged weddill ohonom ni yw i 'sgriblan am y briwsion sydd ar ôl.

Ond does dim rhaid i bethau fod fel hyn.

Growing up in the 60's and 70's it was easy to believe that things were improving for ordinary people. There were two powerful political blocks competing for supremacy, both trying to persuade the rest of the world that their system was the best for the person in the street. Capitalism was hiding its claws.

But by now capitalism has no competition. It has no need to hide its true colours. To the few on top of the pile goes the wealth and the power. The fate of the rest of us is to scrabble for the crumbs which are left.

But things don't have to be this way.

Safle 'We gan Meurig Parri
Website by Meurig Parri

4 Rhagfyr 18 - Digartrefedd

Trychineb Personol

Mae gymaint o ystadegau yn ein hwynebu yn y byd modern mae hyd yn oed y rhai mwyaf brawychus wedi colli’r gallu i’n synnu. Ond dyma un ‘stadegyn sy’n dweud cyfrolau am y ffordd mae’n cymdeithas ni’n mynd: Dros y ddwy flynedd ddiwethaf mae nifer y bobl sy’n cysgu ar strydoedd Cymru wedi cynyddu gan 43% (1).

Mae gan bob person digartref stori unigryw. Trio’u colli nhw mewn ffigurau a rŷn ni’n colli golwg o’r trychinebau personol sydd yn rhan o bob un o’r storïau hyn. Mae ‘na lu o resymau pam mae pobl yn ddigartref. Trais yn y cartref. Dim croeso gartref, neu dim cartref. Methu cael swydd neu golli swydd. Perthynas yn chwalu.. Problemau cyffuriau, alcohol neu gamblo. Methu fforddio rhent. Amhosibl gweithio’r ffordd trwy system budd-daliadau dryslyd. A llawer mwy.

Mae un peth yn bendant. Gallai unrhywun ohonom neu ein plant fod yn ddigartref. Yn hawdd.

Mae’n anfoesol i adael i’r sefyllfa yma barhau, a gwaethygu. Clywir yn aml nid ydy gwledydd Prydain yn gallu fforddio gwneud mwy i bobl ar waelod y domen economaidd. Fel arfer y cyfoethog sy’n mynegi’r farn yna. Ond os ydy hyn yn wir sut gallasai Llywodraeth Llundain wedi fforddio rhoi mwy a mwy o fanteision treth i’r cyfoethog yn gyson dros y blynyddoedd diwethaf?

Nid ydy’n deg neu’n effeithiol i adael ‘problem’ digartrefedd i’r nifer fawr o unigolion a chyrff gwirfoddol sy’n gweithio’n galed i wneud rhywbeth amdani. Diben ein llywodraethau uwchben popeth arall yw i’n hamddiffyn ni. Ac amddiffyn y difreintiedig rhag diflastod bod heb gartref yw llawn mor bwysig â’n hamddiffyn rhag bygythiadau - go iawn neu ddychmygol - o wledydd eraill yn y byd.

(1) https://statscymru.llyw.cymru/Catalogue/Housing/Homelessness/Rough-Sleepers/roughsleepers-by-localauthority

4 December 18 - Homelessness

A Personal Tragedy

So many statistics are thrown at us in the modern world that even the most dreadful have lost the ability to shock. But here is one statistic which speaks volumes about the direction that our society is going: Over the past two years the number of people who sleep on the streets of Wales has increased by 43% (1).

Every homeless person has a unique story. Try and lose them in figures and we lose sight of the personal tragedies which are part of every one of these stories. There are a host of reasons why people are homeless. Violence at home. No welcome at home, or no home. Can’t get a job or lose a job. Relationship breakdown. Problems with drugs, alcohol or gambling. Can’t afford rent. Impossible to work the way through a confusing benefits system. And many more.

One thing is certain. Any one of us or our children could be homeless. Easily.

It is immoral to let this situation continue, and get worse. We often hear that the countries of Britain cannot afford to do more for people at the bottom of the economic pile. It’s usually the rich who express this opinion. But if this is true how has the London Government been able to give ever more tax benefits to the rich during recent years?

It is not fair or efficient to leave the homelessness ‘problem’ to the large number of people and voluntary organisations which work hard to do something about it. The job of our governments above everything else is to defend us. And defending the deprived against the misery of being homeless is just as important as defending us against threats – real or imagined – from other countries in the world.

(1) https://statswales.gov.wales/Catalogue/Housing/Homelessness/Rough-Sleepers/roughsleepers-by-localauthority
Ar y stryd Ar y stryd Ar y stryd Tŷ crand Tŷ crand

29 Tachwedd 18 - Gwleidyddiaeth Ewrop

Brecsit neu Beidio?

Gyda llai na phythefnos i fynd cyn y bleidlais dyngedfennol yn y Tŷ Cyffredin ar y ddarpar gytundeb i adael yr Undeb Ewropeaidd mae’n amser i wleidyddwyr benderfynu lle maen nhw’n sefyll. Ydyn o blaid penderfyniad a fydd yn gwanhau gwledydd Prydain a thlodi llawer o’r trigolion, neu i fynnu pleidlais i bobl gael cyfle i wrthdroi brecsit?

Mae astudiaeth ar ôl astudiaeth wedi dangos bod gadael yr UE yn ffôl. Byddai oblygiadau difrifol o ran diogelwch, hawliau dinasyddion, ffin Gogledd Iwerddon, y buddiannau o 750 cyfamod rhwng yr UE a gwledydd eraill, teithio i wledydd yr UE, a’r economi. Mae’r astudiaeth ddiwethaf, gan yr Institiwt Genedlaethol Ymchwil Economeg a Chymdeithasol (NIESR), wedi dod i’r casgliad y byddai derbyn y cytundeb brecsit yn meddwl ar gyfartaledd byddai pob person (nid pob teulu) £1,090 yn dlotach bob blwyddyn erbyn 2030.

Byddai gadael yr UE heb gytundeb yn dyblu’r colled.

Cyn i ni neidio dros y clogwyn dylai pobl cael y cyfle i ystyried yr opsiynau. Doedd dim mandad cryf i adael yn y refferendwm yn 2016. Dim ond 37% o bleidleiswyr oedd o’i blaid. A dyma ar sail diffyg llwyr o wybodaeth, a chelwyddau noeth a ddefnyddiwyd i ddylanwadu ar y bleidlais.

Ar frys, rŷn ni eisiau refferendwm a fydd yn gofyn tri chwestiwn; dylem dderbyn y cytundeb, ei wrthod a gadael yr UE heb gytundeb, neu i aros yn yr UE?

29 November 19 - European Politics

Brexit or Not?

With less than a fortnight to go before the fateful vote in the House of Commons on the proposed agreement to leave the European Union it is time for politicians to decide where they stand. Are they in favour of a decision which will weaken the countries of Britain and impoverish many citizens, or will they insist on the people having a vote with the opportunity to stop brexit?

Study after study has shown that leaving the EU is foolish. There would be serious implications to security, citizens’ rights, the Northern Ireland border, the benefits which come from 750 agreements between the EU and other countries, and the economy. The latest study, by the National Institute of Economic and Social Research (NIESR), has concluded that accepting the brexit deal will mean on average that every person (not family) will be £1,090 poorer per year by 2030.

Leaving the EU without an agreement would double the loss.

Before we leap over the cliff people should get the chance to consider the options. There was no strong mandate to leave in the 2016 referendum. Only 37% of voters were in favour. And this on the basis of a total lack of information, and pure lies used to influence the vote.

Urgently, we need a referendum which will ask three questions: should we accept the deal, should we leave the EU without an agreement, or should we stay in the EU?
Gorymdaith 20 Hyd 18 Bws Boris, 2016 Ymuno â Ewrop, 1972 Prosiect a ariannir gan yr UE Metro De Cymru

23 Tachwedd 18 - Gwleidyddiaeth Ryngwladol

Rhagfarn

Roedd ymdrech cryf yn ystod yr Haf eleni i bardduo Jeremy Corbyn, arweinydd y Blaid Llafur, gyda chyhuddiadau di-sail o wrth-semitiaeth. Mae llawer o’r un lleisiau wedi codi eto i daflu’r un cyhuddiad yn erbyn cwmni llety AirBnB.

Er gwaethaf condemniad rhyngwladol gan y Cenhedloedd Unedig, mae Israel wedi meddiannu - ac yn meddiannu o hyd - rhannau mawr o ardal Glan Orllewinol Palestina. Does dim cyfiawnhad am hyn. Mae’n weithred anghyfreithiol, anfoesol, ac yn greulon iawn i’r trigolion, sy’n cael eu taflu allan o’u cartrefi i wneud lle i fewnfudwyr o Israel.

Oherwydd hyn mae AirBnB wedi penderfynu peidio cynnwys yn ei restrau llety eiddo yng Nglan Orllewinol Palestina. Penderfyniad doeth, a gobeithio y bydd llawer o gwmnïau eraill yn rhoi’r gorau i fasnachu yn yr ardal hefyd.

Does dim ateb gan gefnogwyr Israel i’r cyhuddiadau hyn o anghyfiawnder ac anfoesoldeb lle mae’r Lan Orllewinol yn y cwestiwn. Felly codir y gri o wrth-semitiaeth, fel codir yr un gri yn erbyn pob beirniadaeth o Israel.

Gêm beryglus yw hyn. Mae pawb yn ei iawn bwyll yn casáu gwrth-semitiaeth. Ond bydd codi’r term fel bwgan i atal beirniadaeth wleidyddol - a does dim geiriau eraill i ddisgrifio’r ymosodiadau ar feirniaid Israel ac ar rai o bolisïau Corbyn - yn siŵr yn y tymor hir o wanhau’r frwydr yn erbyn gwrth-semitiaeth.

23 November 18 - International Politics

Prejudice

There was a strong campaign during the Summer to besmirch Jeremy Corbyn, leader of the Labour Party, with baseless allegations of anti-semitism. Many of the same voices are now throwing the same accusation against the accommodation company AirBnB.

Despite international condemnation by the United Nations, Israel has occupied – and continues to occupy – large parts of the Palestinian West Bank. There is no justification for this. It is illegal and immoral, and hugely cruel to the inhabitants, who are thrown out of their homes to make way for Israeli settlers.

Because of this AirBnB decided to stop including in their accommodation lists property in the Palestinian West Bank. A wise decision, and I hope that many other companies will also stop trading in this area.

Supporters of Israel have no answer to these accusations of injustice and immorality where the West Bank is concerned. Thus the cry of anti-semitism is raised, as happens when any criticism of Israel is made.

This is a dangerous game. Everyone with any sense hates anti-semitism. But raising the term as a bogey to stop political criticism – and there is no other description for the attacks on critics of Israel and on some of Corbyn’s policies – will surely in the long term weaken the battle against anti-semitism.
Dinistr Map o'r Lan Orllewinol Anheddiad Israeli

5 Tachwedd 18 - Rhyfel a Heddwch

Cant Mlynedd ers y Cadoediad

Yn naturiol gyda’r 11eg Tachwedd yn dod yn agos, a 100 mlynedd ers diwedd y Rhyfel Byd Cyntaf, mae llawer o erthyglau amdano yn ymddangos yn y cyfryngau. Fel y dylai fod; mae’n bwysig eithriadol nid ydy pobl yn anghofio am yr aberth, dioddef, a phoen a achoswyd mewn rhyfel a adawodd tua 8 miliwn o sifiliaid ac 11 miliwn milwr wedi marw.

Mae ‘na seremonïau lu i ddynodi’r achlysur mewn llawer o wledydd, a bydd y gwleidyddwyr - arweinwyr y gwledydd hynny - yn mynychu’r seremonïau hyn gyda thorchau a golwg ddifrifol ar eu hwynebau.

Onid byddai’n braf i’r gwleidyddwyr yma ystyried o ddifri oblygiadau’r rhyfel y byddant yn ei gofio? Mae’n amhosibl i feddwl dynol amgyffred ag anfadrwydd marwolaeth 19 miliwn o bobl. Ond ‘tase’r gwleidyddwyr i feddwl o ddifri a myfyrio am fywyd, marwolaeth a thrychineb hyd yn oed un o’r meirwon canrif yn ôl sut mewn difrif calon gallent barhau i ystyried rhyfel jyst fel tacteg arall i hybu eu polisïau tramor? Achos dyma’r sefyllfa. Nid oedd rheswm o gwbl i fynd i’r rhyfel yn Irac, Libya, Affganistan a Syria - dim ond oherwydd roedd yn siwtio polisïau tramor gwledydd y gorllewin, yn arbennig yr awydd i reoli cyflenwadau olew.

5 November 18 - War and Peace

100 Years since the Armistice

Naturally with the 11th November approaching, and 100 years since the end of the First World War, a lot of articles about it are appearing in the media. As they should; it’s vitally important that people don’t forget the sacrifice, suffering, and pain caused in a war which left 8 million civilians and 11 million soldiers dead.

Many ceremonies to mark the occasion are being held in a lot of countries, and the politicians – leaders of those countries – will be attending these ceremonies with wreaths and a serious look on their faces.

Wouldn’t it be good for the politicians to seriously consider the implications of the war they will be remembering? It’s impossible for the human mind to comprehend the enormity of the death of 19 million people. But were the politicians to think seriously and reflect on the life, death and tragedy of even one of the dead a century ago how could they even consider continuing to use war as just another tactic to push their foreign policies? Because that is the situation. There was no reason at all to go to war in Iraq, Afghanistan and Syria – only because it suited the foreign policies of the countries of the west, especially the eagerness to control the flow of oil.
Pabi Gwyn Y Senotaff yn Llundain Maes y gad, Rhyfel Byd Cyntaf

28 Hydref 18 - Newyddiaduraeth

Cyfryngau Di-duedd

Mae’r Ysgol Newyddiaduraeth, Cyfryngau a Diwylliant yng Nghaerdydd wedi symud i gartref newydd yn yr adeilad hyll sydd wedi’i adeiladu yn lle’r orsaf bysiau. Gobeithio y bydd y sloganau ar wal blaen yr adeilad yn ysbrydoli lluoedd o newyddiadurwyr wrth ddechrau ar eu gyrfeydd i fod yn benderfynol o gadw i’r egwyddor o newyddiaduraeth ddiduedd.

Oherwydd mai newyddiaduraeth ddiduedd yw’r peth olaf ein bod ni’n cael y dyddiau yma. Pump biliynydd asgell-dde - bydd llawer yn dweud asgell-dde eithafol - piau’r wasg brintiedig bron i gyd yng ngwledydd Prydain, a llawer o’r cyfryngau ar-lein a darlledu hefyd. Fel gweision bach ffyddlon i’w meistri mae’r golygyddion a newyddiadurwyr yn darparu diet cyson o gynnwys unochrog sydd, yn aml, yn bell i ffordd o’r gwir.

Dylai’r BBC fod uwchben hyn, ond dydy hi ddim. Bu ddadl rhwng Llywodraeth Llundain a’r BBC am “sexed-up dossier” Irac yn 2003, gyda bygythiadau gan wleidyddwyr y gallai’r BBC golli’r ffi drwydded. Ers hynny mae’r BBC wedi bod ar wastad ei gefn i blesio’r Blaid Dorïaidd, yn arbennig pan mae’n ffurfio’r llywodraeth. Does dim gobaith o newyddion a sylw diduedd o’r ffynhonnell yna.

28 October 18 - Journalism

Impartial Media

The School of Journalism, Media and Culture in Cardiff has moved to an ugly building built on the site of the bus station. I hope that the slogans on the front wall of the building inspire many journalists starting on their careers to be determined to keep to the principle of impartial journalism.

Because impartial journalism is the last thing we get at the moment. Five right-wing – many would say extreme right wing – billionaires own almost all the printed press in the countries of Britain, and many of the on-line and broadcast media as well. As faithful little servants to their masters the editors and journalists provide a constant diet of one-sided content which is often far from the truth.

The BBC should be above this, but it’s not. There was an argument between the London Government and the BBC about the “sexed-up” Iraq dossier in 2003, with threats by politicians that the BBC could lose its licence fee. Since then the BBC has been supine in pleasing the Tory Party, especially when it is in government. There is no hope of impartial news and comment from that source.
Slogan ar y Wal Tudalen flaen y Sun Tudalen flaen y Daily Mail

15 Hydref 18 - Gwleidyddiaeth

Newid Cyfundrefn

Am fisoedd lawer, os yw cyfryngau prif ffrwd i’w credu, y newyddion mwyaf pwysig yn y byd yw’r drwgdybaeth bod Rwsiaid wedi hacio cyfrifiaduron i ddylanwadu ar etholiad arlywyddol 2016 yr Unol Daleithiau.

Peidiwch â meddwl am y garlamu trychinebus tuag at ddinistr amgylcheddol a newid hinsawdd di-droi'n ôl. Mae'r risg o ryfel niwclear wedi cynyddu’n sylweddol yn ystod y ddwy flynedd ddiwethaf, ond nid yw o unrhyw gyfrif. Oherwydd diffyndollaeth a sancsiynau cynyddol gallai system fasnach y byd gwympo, yn dadfaethu pawb a phobl y gwledydd tlotaf yn waeth na dim. Ond yn amlwg mae hynny o fân ddiddordeb.

Wn i ddim a haciodd y Rwsiaid y cyfrifiaduron hynny. Efallai gwnaethant. Ond onid yw pob gwlad sydd â'r wybodaeth dechnegol angenrheidiol yn ceisio hyrwyddo ei amcanion polisi tramor trwy unrhyw ddull y gallant ddefnyddio’n llwyddiannus? Ac mae hacio cyfrifiaduron i hyrwyddo 'newid cyfundrefn' mewn gwladwriaeth a ystyrir yn gelyn bosibl yn ffordd eithaf diniwed i drio gwneud hynny.

Nid oes neb yn marw o'i herwydd. Ond mae dull yr Unol Daleithiau o wthio am newid cyfundrefn yn unrhyw beth ond diniwed. Mae cannoedd o filoedd yn marw mewn ymosodiadau milwrol gan yr U.D. Yn y blynyddoedd diwethaf mae Afghanistan ac Irac wedi dioddef ymosodiadau milwrol a meddiannaeth uniongyrchol. Mae llawer o wledydd eraill wedi cael eu difrodi’n ofnadwy gan ryfeloedd dirprwyol a feithrinwyd, ac fel arfer a ariannwyd a chyfarparwyd, gan y Unol Daleithiau. Syria, Libya a Wcráin yn enghreifftiau diweddar.

Os pryderir arweinwyr yr Unol Daleithiau gymaint gan hacio honedig o'u cyfrifiaduron o dramor rhaid gofyn y cwestiwn pam nad ydynt wedi defnyddio eu gwybodaeth dechnegol uwch i roi diwedd arno? Neu a yw'n wir fod chwifio baner ymyrraeth Rwsia yn y broses ddemocrataidd dim ond tacteg wleidyddol yn system etholiadol gymylog ac annheg iawn Unol Daleithiau Amerig?

15 October 18 - International Politics

Regime Change

For many months, if the mainstream media is to be believed, just about the most important news in the world is the suspicion that Russians hacked computers to influence the 2016 United States presidential election.

Never mind the calamitous gallop towards environmental destruction and irreversible climate change. The greatly increased risk of nuclear war during the last two years is of no account. The threatened collapse of the world trade system due to ever more sanctions and protectionism could impoverish everybody and the people of the poorest countries worst of all, but that is obviously of minor interest.

I do not know whether the Russians did hack those computers. They may well have done. But does not every country which has the technical know-how try to further its foreign policy objectives by any means they can get away with? And hacking computers to promote ‘regime change’ in a potential enemy state is a fairly benign way to try to do it.

Nobody dies because of it. But the United States way of pushing for regime change is anything but benign. Hundreds of thousands die in U.S. military invasions. In recent years Afghanistan and Iraq have suffered direct military invasion and occupation. Many other countries have been ravaged by proxy wars fostered and usually financed and equipped by the U.S. Libya, Syria and Ukraine are recent examples.

If the leaders of the U.S. are so vexed by alleged foreign hacking of their computers the question must be asked why they have not used their advanced technical knowledge to put a stop to it? Or is it the case that waving the flag of Russian interference in the democratic process is really just a political tool in a very murky and unfair U.S. electoral system?
Cyfrifiadur

11 Awst 18 - Diwylliant a Diogelwch

Yr Eisteddfod Genedlaethol

Rhaid cyfaddef, cyn i’r Eisteddfod Genedlaethol ymddangos ym Mae Caerdydd eleni rôn i’n amheus am y syniad o gynnal ‘eisteddfod agored’ yng Nghaerdydd. Ond cefais fy siomi ar yr ochr orau. Roedd yn wych! Diolch i bawb oedd yn gyfrifol.

Un peth achosodd anesmwythder oedd presenoldeb heddlu arfog ar y maes. Dydy gynnau ddim yn cyd-fynd â’r naws heddychlon sydd yn rhan annatod o’r Eisteddfod.

Gwerthfawrogwn bob mesur a gymerir i’n cadw ni’n saff, a sylweddolaf fod elfen o risg pob tro bod torf fawr o bobl yn ymgasglu. Ond os oes rhaid i gynnau fod ar gael i’r heddlu dylent fod allan o’r golwg.

Mae gennym draddodiad hir o heddlu diarfog yng ngwledydd Prydain, ac mae’n bwysig ei gadw. Neu o leiaf os oes rhaid i gynnau fod ar gael oherwydd rhyw ddigwyddiad arbennig dylent fod yn weledol am yr amser lleiaf bosibl. Trwy i ynnau fod i’w gweld ar y strydoedd ac mewn digwyddiadau fel yr Eisteddfod mae risg sylweddol o’u troi mewn gwrthrychau ‘normal’ a chyffredin. Ac wedyn dyma ni ar y ffordd i sefyllfa fel yn yr Unol Daleithiau, lle mae cam-ddefnyddio gynnau yn drychineb cenedlaethol.

Yn ystod yr Eisteddfod gofynnir sawl tro: “A oes Heddwch?”. Ymm.

11 August 18 - Culture and Safety

The National Eisteddfod

I must confess, before the National Eisteddfod appeared in Cardiff Bay this year I was doubtful about the idea of holding an ‘open eisteddfod’ in Cardiff. But it was happily surprised. It was great! Thanks to everyone responsible.

One thing which caused unease was the presence of armed police on the Maes. Guns don’t go with the peaceful character which is an essential part of the Eisteddfod.

I appreciate every step which is taken to keep us safe, and I realise that there is an element of risk every time a large crowd gathers. But if the police must have guns available they should be out of sight.

We have a long tradition of unarmed police in the countries of Britain, and it’s important to keep it. Or at least if guns must be available because of some particular incident they should be in sight for the least amount of time possible. Through guns being visible on the streets and in events like the Eisteddfod there is a substantial risk of turning them into ‘normal’ and common objects. Then we are on the way to a situation as in the United States, where the mis-use of guns is a national tragedy.

During the Eisteddfod the question is put several times: “Is there peace?”. Umm.
Eisteddfod Eisteddfod

1 Awst 18 - Iechyd

Cancr

‘Sdim wedi lanlwytho ar fy safle ers Mis Ionawr y llynedd. Dyna pryd cefais ddiagnosis o gancr, ac mae wedi bod yn anodd meddwl am unrhywbeth ac eithrio ymladd yn erbyn y clefyd yna.

Ond erbyn hyn ‘dw i’n llawer gwell ac mae fy mrêns wedi dechrau gweithio eto!

Hoffwn i fynegi diolch o’r galon i’r llawer iawn o staff GIG Cymru sydd wedi fy helpu, ac sy’n fy helpu o hyd. Cywilydd ar y gwleidyddwyr ac elfennau yn y wasg sy’n cymryd pob cyfle i feirniadu’r GIG ond sydd yn aros yn dawel am y gwaith ardderchog a wneir.

1 August 18 - Health

Cancer

Nothing has been uploaded to my site since January last year. That is when I had a diagnosis of cancer, and it has been difficult to think of anything except fighting that disease.

But now I am much better and my brains have started working again!

I would like to express heartfelt thanks to the very many NHS Wales staff who have helped me, and are helping me still. Shame on the politicians and elements in the media who take every opportunity to criticise the NHS but who stay silent about the brilliant work which is done.
Sgan

27 Ionawr 17 - Gwleidyddiath Ewropiaidd

Mandat am Gilio o'r UE?

Yn fuan, os oes gan ddiffoddwyr tân gwyn bydd yn anghyfreithlon iddynt fynd ar streic oni bai bod o leiaf 40% o aelodau’r undeb yn pleidleisio i wneud hynny. Mae'r un peth yn wir am nyrsys, gyrwyr trenau, rhai athrawon, a llawer mwy o weision cyhoeddus.

Wrth gwrs ni fyddai diffoddwyr tân, nyrsys nac unrhyw un arall sy'n darparu gwasanaethau cyhoeddus hanfodol eisiau mynd ar streic oni bai i fater yr anghydfod bod yn ddifrifol iawn. Ond ni all yr un o'r materion hynny gymharu mewn difrifoldeb ac effaith tymor hir gyda chiliad gan y Deyrnas Unedig o’r Undeb Ewropeaidd.

Ond mae'r Llywodraeth wedi cyhoeddi mesur i’r diben hwnnw yn dilyn refferendwm lle’r oedd dim ond 37% o bleidleiswyr yn cytuno gyda'r ciliad. Roedd y trothwy o gefnogaeth i weithred a fydd yn effeithio arnom ni a'n disgynyddion yn sylfaenol am genedlaethau i ddod yn is nag sydd ei angen er mwyn galw streic.

Mae gan ASau yn awr y cyfle i bleidleisio ar fesur y Llywodraeth. Ond nid yw mandad derbyniol yn bodoli am iddo fynd yn ei flaen. Dylai'r mesur fethu. Dylem dderbyn gwir neges canlyniad y refferendwm - galwad brys i'r Undeb Ewropeaidd fynd i'r afael â'r diffyg democratiaeth a dieithrio oddi wrth bobl gyffredin sydd - gyda chyfiawnhad - yn digio pobl.

27 January 17 - European Politics

Mandate for Withdrawal from the EU?

If firefighters have a grievance it will soon be illegal for them to strike unless at least 40% of union members vote to do so. The same is true of nurses, train drivers, some teachers, and many more public servants.

Of course neither firefighters, nurses or any other people providing vital public services would want to strike unless the issue in dispute was very serious. But none of those issues can compare in seriousness and longterm effect with a withdrawal by the United Kingdom from the European Union.

However the Government has published a bill to that purpose following a referendum in which just 37% of voters agreed with withdrawal. The threshold of support for an action which will fundamentally affect us and our descendants for generations to come was lower than that needed for a strike.

MPs now have the opportunity to vote on the Government’s bill. An acceptable mandate simply does not exist for allowing it to go forward. The bill should fail, and the referendum result accepted for what it was – an urgent call to the European Union to get to grips with the lack of democracy and alienation from ordinary people which people justifiably resent.
David Cameron, a alwodd y refferendwm Adwaith i ganlyniad y Refferendwm Mae galw cryf am ail refferendwm

8 Ionawr 17 - Gwleidyddiath Rhyngwladol

Deallusrwydd a Phropaganda

Os credir y cyfryngau prif ffrwd mae Rwsia, ac yn enwedig Vladimir Putin, yn gyfrifol am seiber hacio yn y U.D.A. a rhyddhau i'r cyhoedd negeseuon e-bost y Blaid Ddemocrataidd. Dywedir wrthym y gwnaed hyn gyda'r bwriad o ddylanwadu pleidleiswyr yn yr etholiad arlywyddol i ffwrdd o Hilary Clinton tuag at Donald Trump.

Ond nid oes tystiolaeth eto wedi’i dangos i gefnogi'r honiad hwn. Clywn fod 'na dystiolaeth i'r perwyl hwn, ond - fel arfer - 'diogelwch cenedlaethol' yw'r rheswm pam na all pobl gael gwybod beth ydyw.

Ond prin yw’r sôn am y materion gwirioneddol bwysig yn y mater hwn.

Os (a mawr yw’r “os”) mae Rwsia wedi defnyddio tactegau electronig i ddylanwadu ar yr etholiad rhaid gofyn y cwestiwn: Pa un yw'r trosedd mwyaf - i hyrwyddo newid llywodraeth mewn gwlad arall trwy hacio i mewn a rhyddhau negeseuon e-bost, neu drwy oresgyn y wlad honno gyda grym milwrol?

Rwy'n amau ni fyddai perthnasau'r 150,000 o Iraciaid a laddwyd yn y rhyfel 2003 yn cael unrhyw anhawster gyda'r ateb.

Os fydd gwlad yn hybu, ariannu a chyfarparu gwrthryfelwyr i ymladd rhyfel sifil mewn gwlad arall gyda'r nod o newid y llywodraeth ai dyma fwy neu lai anfad na hacio cyfrifiaduron? Unwaith eto, bydd llawer o bobl yn Syria a Wcráin yn debygol o roi ateb pendant iawn.

Y gwir yw yn y byd annymunol o strategaeth polisi tramor y pwerau mawr defnyddir pob dull sydd ar gael iddynt i osod llywodraethau sympathetig mewn gwledydd eraill.

Yr ail bwynt yw pam ystyrir rhyddhau'r e-byst yma gan y Blaid Ddemocrataidd yn weithred mor ddylanwadol? Mae'n debyg eu bod yn dangos ymdrechion grymus a pharhaus gan bwysigion a swyddogion y blaid i anfri Bernie Saunders, un o'r rhai oedd yn ceisio ymgeisyddiaeth Ddemocrataidd yn yr etholiad arlywyddol.

Felly mae’r cyfryngau yn saethu'r cennad (honedig) tra'n anwybyddu'r neges. Mae gwledydd yn disgwyl i wledydd eraill ddefnyddio hoced i gael eu ffordd a gwnânt yr un peth eu hunain. Ond ydy ddemocratiaeth yn ddemocratiaeth wirioneddol os gwyrdroir y broses gyfan gan ymdrechion cudd o fewn plaid wleidyddol i eithrio ymgeiswyr posibl rhag cynnen am fod carfan o bwysigion y blaid - nid yr aelodaeth - yn penderfynu gwneud hynny?

Mae llygredd wrth wraidd democratiaeth Orllewinol os yw'r pleidiau y dylai pobl gallu ymddiried ynddynt yn defnyddio tactegau o'r fath. A'r ffordd y mae sefydliad y Blaid Lafur ym Mhrydain wedi ac yn ceisio disodli Jeremy Corbyn a'i bolisïau’n drewi o’r un ystawch.

8 January 17 - International Politics

Intelligence and Propaganda

If the mainstream media is to be believed Russia, and especially Vladimir Putin, is responsible for cyber hacking in the U.S. and release to the public of Democractic Party e-mails. We are told this was done with the intention of swinging voters in the presidential election away from Hilary Clinton towards Donald Trump.

But no evidence has yet been produced to support this claim. We hear that the evidence is there, but – as usual – ‘national security’ is the reason why people cannot be told what it is.

But what about the really important issues which have barely been mentioned?

If (a big ‘if) Russia used electronic tactics to influence the election the question must be asked: Which is the greater crime – to promote regime change in another country by hacking into and releasing e-mails, or by invading that country with military force?

I suspect relatives of the 150,000 Iraqis killed in the 2003 war will have no difficulty with the answer.

If a country encourages, finances and equips rebels to fight a civil war in another country with the aim of changing the government is that more or less evil than hacking computers? Again, a lot of people in Syria and Ukraine will probably have a very definite answer.

The truth is that in the unsavoury world of big-power foreign policy strategy countries use every means at their disposal to install sympathetic governments in other countries.

The second point is why was the release of these Democratic Party e-mails thought to be so influential? Apparently they showed sustained and powerful attempts by grandees and officials of the party to discredit Bernie Saunders, one of those seeking the Democratic candidacy in the presidential election.

So the media are shooting the (alleged) messenger whilst ignoring the message. Countries expect other countries to use skullduggery to get their way and they do the same themselves. But is a democracy really a democracy if the entire process is subverted by secret attempts within a political party to exclude potential candidates from contention because the party establishment – not the membership – decides to do so?

There is corruption at the heart of of Western democracy if the parties which people should be able to trust use such tactics. And the way that the the Labour Party establishment in Britain has and is attempting to oust Jeremy Corbyn and his policies reeks with the same stench.
Donald Trump, Vladimir Putin a Hilary Clinton Rhyfel yn Ewrop Sgrî teledu am yr helynt Aelodau'r UE Ymdriniaeth o'r helynt yn y cyfryngau

8 Rhagfyr 16 - Gwleidyddiaeth Ewropeaidd

Ydy Brecsit yn Meddwl Brecsit?

Heddi mae Llys Goruchaf gwledydd Prydain wedi gorffen clywed tystiolaeth yn yr achos am dynnu allan o’r Undeb Ewropeaidd (UE). Oes gan y Prif Weinidog a’r Llywodraeth yr hawl i’w wneud, neu oes rhaid i’r Senedd yn San Steffan awdurdodi’r cytundeb?

Disgwylir penderfyniad erbyn diwedd Mis Ionawr.

Yn dilyn y refferendwm am aelodaeth o’r UE ym Mis Mehefin mae’r gwybodusion wedi bod yn cynnig llawer o resymau am y mwyafrif annisgwyl o blaid gadael, y ‘Brecsit’ bondigrybwyll. Hiliaeth, teimladau ‘Lloegr Bach’, addewidion ffals gan yr ymgyrch dros adael, anfodlonrwydd gyda’r gyfundrefn wleidyddol yn gyffredinol, ac ati. Ond prin oedd y trafod am anfodlonrwydd gyda’r UE ei hun.

Ac mae ‘na resymau dros fod yn anhapus gyda’r sefydliad hwnnw.

Dechreuodd y corff (fel y Gymuned Haearn a Dur Ewrop) yn fuan ar ôl y Ail Ryfel Byd gyda chwe aelod. Dros y 30 mlynedd nesaf y’i hehangodd (a newidiwyd yr enw) i gyrraedd y 28 heddiw. Yn y dechrau roedd amcanion yr Undeb yn glir: I rwystro rhyfeloedd yn Ewrop, i gydweithredu a sicrhau digon o fwyd i bawb, i hybu datblygiad economaidd ardaloedd tlawd, i ganiatáu i bob dinesydd Ewropeaidd deithio’n ddi-rwystr rhwng gwledydd sy’n aelodau’r Undeb, i gryfhau amddiffyniad o’r amgylchedd, ac i sefydlu rheolau cyffredin i amddiffyn hawliau pobl.

Pwy all ddadlau gyda’r rheiny?

Ond yn ystod yr ugain mlynedd diwethaf mae pwyslais yr Undeb wedi symud i ffordd o fuddiannau pobl gyffredin i fuddiannau’r corfforaethau mawr. Trwy drio sefydlu bloc economaidd sydd yn ddigon cryf i gystadlu gyda’r Unol Daleithiau mae’r UE wedi hybu cyfalafiaeth a globaleiddio. Mae hyn wedi bod yn niweidiol i’w dinasyddion sydd ar waelod y domen economaidd. Canlyniad hyn oll yw’r llymder sydd wedi taro pobl ym mhob aelod o’r Undeb i ryw raddau er bod y cyfoeth sy’n mynd i’r rhai ar ben y goeden economeg yn cynyddu bob blwyddyn.

Mewn rhai gwledydd, megis Groeg, mae’r llymder wedi bod yn echrydus.

Rhaid gofyn pam mae hyn wedi digwydd. Pam mae’r UE wedi anghofio’i hegwyddorion? Un ffactor yw’r gwenwyn a heuwyd yn yr Undeb pan ddechreuodd Y Deyrnas Unedig (DU) fynnu telerau a chymwynasau arbennig. Ers i Margaret Thatcher ddadlu’n llwyddiannus yn 1984 am ostyngiad yn y swm aelodaeth a delir gan y DU mae gwleidyddwyr yn Llundain wedi bod yn cwffio’n gyson am delerau arbennig i sicrhau’r: “Bargen orau i Brydain”.

Dim gair am gryfhau’r UE, a sicrhau cryfder y DU trwy’i haelodaeth o’r grŵp. Dim gweledigaeth am gryfhau arian yr UE - yr Iwro - trwy ei fabwysiadu.

Wrth gwrs dydy’r 27 aelod arall ddim yn fodlon eistedd yn ôl tra bod y DU yn elwa gan delerau sy’n fwy ffafriol na’r telerau sy’n berthnasol iddyn nhw. Maen nhw eisiau triniaeth arbennig hefyd. Dydy’r tîm ddim yn chwarae fel tîm bellach, ac mae’r tîm yn llawer gwannach o’i herwydd.

Er gwaethaf y ffaeleddau mae’n well o lawer i wlad Ewropeaidd fod yn y UE na thu allan, yn wynebu’r byd economeg a gwleidyddol oer mewn arwahanrwydd unig. Dylem gydnabod y refferendwm am beth oedd e - gimig a gynlluniwyd i arbed y Blaid Dorïaid rhag mewnffrwydrad. Roedd y refferendwm hwnnw yn alwad i’n gwleidyddwyr ddeffro, nid penderfyniad pendant ac ystyrlon o blaid polisi a fydd yn effeithio ar bob un ohonom ac ein plant am flynyddoedd lawer i ddod. Ni ddylai gwledydd Prydain adael yr Undeb Ewropeaidd.

8 December 16 - European Politics

Does Brexit Mean Brexit?

Today the Supreme Court finished hearing evidence in the case about withdrawing from the European Union (EU). Does the Prime Minister and the Government have the right to do this, or must Parliament authorise the agreement?

The decision is expected by the end of January.

Following the referendum about membership of the EU in June the pundits have been offering many reasons for the unexpected majority in favour of leaving, the veritable ‘Brexit’. Racism, ‘Little England’ sentiments, false promises by the ‘Leave’ campaign, disaffection with the political system in general, etc. But rare was the mention of disaffection with the EU itself.

And there are reasons to be unhappy with that establishment.

The organisation started (as the European Iron and Steel Community) soon after the Second World War with six members. Over the next 30 years it expanded (and the name changed) to reach 28 today. At the start the aims of the Union were clear: To prevent wars in Europe, to co-operate to ensure enough food for all, to promote the economic development of poor areas, to allow all European citizens to travel without restriction amongst countries which are members of the Union, to strengthen environmental protection, and to establish common rules to protect people’s rights.

Who could argue with that?

But during the last twenty years the emphasis of the Union has moved away from benefit for ordinary people to benefit for the big corporations. By trying to establish an economic group strong enough to compete with the United States the EU has promoted capitalism and globalisation. This has been harmful to citizens who are at the bottom of the economic pile. The result has been the austerity which has struck every member of the Union to some degree although the wealth which goes to those at the top of the economic tree increases every year.

In some countries, for example Greece, austerity has been horrible.

It must be asked how has this happened. Why has the EU forgotten its principles? One factor is the poison sown in the Union when the United Kingdom (UK) started to insist on special rules and favours. Since Margaret Thatcher successfully argued in 1984 for a reduction in the membership fee politicians in London have constantly been looking for special terms which secure “the best deal for Britain”.

Not a word about strengthening the EU, and ensuring the strength of the UK through its membership of the group. No vision about strengthening the EU’s money – the Euro – by adopting it.

Of course the other 27 members aren’t content to sit back while the UK benefits from terms which are more favourable than the terms which apply to them. They want special treatment too. The team doesn’t play as a team any more, and the team is much the weaker because of it.

Despite these faults it’s much better for a European country to be in the EU than outside, facing the cold economic and political world in lonely isolation. We should recognise the referendum for what it was – a gimmick designed to save the Tory Party from implosion. That referendum was a wake-up call for our politicians, not a decisive and considered decision for a policy which will effect every one of us and our children for many years to come. The countries of Britain should not leave the European Union.
Gwledydd Prydain yn ymuno'r UE Rhyfel yn Ewrop Y Blaid Toriaid a'r UE Aelodau'r UE Senedd yr Undeb Ewropeaidd. Papur pleidleisio yn y refferendum

28 Tachwedd 16 - Gwleidyddiaeth Ryngwladol

Fidel Castro a Ciwba

Er marwolaeth Fidel Castro mae mwyafrif y prif gyfryngau wedi taflu pob math collfarn yn ei erbyn. Dywedir yr oedd yn unben ac yn deyrn a lethodd chwant ei bobl am ddemocratiaeth yn greulon.

Ond prin yw’r cyfryngau sy’n edrych yn ddyfnach. Ers hanner ganrif mae Ciwba wedi dioddef gwarchae economeg a therfysgol gan yr Unol Daleithiau a gynlluniwyd i yrru’r wlad yn ôl i’r oesoedd tywyll. Mae’r UD yn fwriadol wedi gwneud popeth yn ei gallu i ddadfaethu’r wlad a dinistrio ei economi a llywodraeth.

Os oes unrhywun yn credu y gall ddemocratiaeth ffynnu o dan yr amgylchiadau hyn dylent edrych yn ôl i’r 1940’au yng ngwledydd Prydain. Roedd Prydain yn dioddef gwarchae a ddaeth yn agos at ddinistrio’r economi. Ataliwyd democratiaeth, ac mewn gwirionedd roedd unbennaeth gennym. Rhoddwyd cyfyngiadau enfawr ar ryddid personol. Roedd y rhai a anufuddhaodd orchmynion y Llywodraeth am fannau y gallech fynd, beth y gallech drafod, neu pa fwyd y gallech fwyta, mewn perygl o gael eu cosbi’n llym. Ac wrth gwrs doedd dim etholiadau. Roedd gennym wladwriaeth un-blaid.

Aflwydd enfawr Ciwba oedd gorfod mynd trwy’r un profiad. Ond peidiwch â rhoi bai ar y dioddefwr. Rhowch y bai lle mae’n perthyn, ac mae hyn gyda pholisïau creulon yr Unol Daleithiau.

28 November 16 - International Politics

Fidel Castro and Cuba

Since Fidel Castro’s death most of the main-stream press have enjoyed a field-day of condemnation. We are told he was a dictator and a despot cruelly suppressing the desire of his people for democracy.

But virtually none of the media are looking deeper. For the last half-century Cuba has suffered an economic and terrorist blockade by the United States designed to send the country back to the dark ages. The US has deliberately done everything it could to impoverish the country and destroy it’s economy and government.

If anybody believes that democracy could prosper under such circumstances they should look back to the 1940’s in the countries of Britain. Then Britain was suffering a blockade which came close to destroying the economy. Democracy was suspended, and we had an effective dictatorship. Personal freedoms were hugely limited. Heavy punishments awaited those who disobeyed the government’s dictates about where you could go, what you could talk about or what food you could eat. And of course there were no elections. We had a one-party state.

It is Cuba’s huge misfortune that it has had to go through the same experience. But don’t blame the victim. Put the blame where it really belongs, and that is with the inhuman policies of the United States.
Fidel Castro a Vilma Espin Yn Habana Cartwn am y Gwarchae Yn Habana. Ffatri Siwgr wedi'i gau.

18 Medi 16 - Cynwysoldeb

Pobl Hardd y BBC

Prin bod pobl Cymru’n deall pam roedd rhaid colli gorsaf fysiau Caerdydd er mwyn adeiladu swyddfeydd y BBC reit yng nghanol y Ddinas. Siŵr yr oedd yr orsaf bysiau, reit drws nesaf i’r brif orsaf drenau, llawer mwy defnyddiol i bobl y ddinas, a phobl sy’n dod i Gaerdydd o leoedd eraill, na phlas o swyddfa i gwmni darlledu.

‘Ta waeth, mae’r gwaith o adeiladu’r swyddfeydd newydd yn mynd yn ei blaen. Ac ar y ffens o gwmpas y safle adeiladu mae posteri wedi’u codi i ddangos i ni sut bydd yr adeilad newydd yn edrych. Ond edrychwch yn ofalus ar y poster. Sylwch ar y bobl bod y BBC yn disgwyl eu gweld o gwmpas a thu mewn i’u swyddfeydd newydd. Maen nhw i gyd yn bobl hardd. Neb sy’n hen. Prin iawn yw’r wynebau duon, a’r pennau mewn hijab. Does neb sy’n ordrwm. Ac er bod llawer o bobl dlawd neu’n ddigartref yng Nghaerdydd does neb ohonynt yn y llun yma.

A does dim gair o Gymraeg yn yr arwyddair a argraffir ar y poster.

Ydy hyn yn argyhoeddi’n dda y bydd y BBC yn ei swyddfeydd newydd yn adlewyrchu cymeriad amrywiol Cymru?

18 September 16 - Inclusiveness

The Beautiful People of the BBC

It’s hard for the people of Wales to understand why Cardiff’s bus station had to go to make way for BBC offices, right in the centre of the city. There’s no doubt that the bus station, right next door to the main train station, was much more useful to the people of the city, and people coming to Cardiff from other places, than a palatial office for a broadcasting company.

But the building work on the new offices is going ahead. And on the fence around the building site posters have been put up showing how the new offices will look. Take a look at the people that the BBC expect to see around and in their new offices. They are all beautiful people. No-one old. Scarce are the black faces or heads wearing a hijab. There’s no-one overweight. And although a lot of people are poor or homeless in Cardiff none of them are in this picture.

And there’s not a word of Welsh in the slogan printed on the poster.

Does this reassure us that the BBC in its new offices will reflect the diverse character of Wales?
Poster ar safle adeiladu swyddfa'r BBC yng Nghaerdydd

30 Mai 16 - Arfau Niwcliar

Obama a Hiroshima

Mae’n dda bod arlywydd yr Unol Daleithiau, Barack Obama, wedi ymweld â Hiroshima. Am rhy hir mae’r cysgod enfawr a roir gan arfau niwcliar dros ein dyfodol bron wedi cael ei anwybyddu. Mae ei ymweliad wedi rhoi’r mater reit yn ôl ar y tudalennau blaen ac yn y prif fwletinau newyddion.

Ond pam mae’r cyfryngau wedi canolbwyntio bron yn unig ar drafod a ddylai Mr Obama wedi ymddiheuro am yr ymosodiad niwcliar ar Siapan saith deg o flynyddoedd yn ôl? O bwysigrwydd symbolaidd – ie. Ond llawer mwy pwysig yw’r angen i glirio’r byd o arfau niwcliar heddiw.

Gyda sylw’r byd ar Hiroshima yn ystod y dyddiau diwethaf dyma adeg ddelfrydol i ddechrau trafod cytundeb rhyngwladol pwerus. Un a fyddai cynnwys nid yn unig amcan y cytundeb di-amlder niwcliar presennol o rwystro rhagor o wledydd rhag cael arfau niwcliar, ond a fyddai’n ymrwymo’r pwerau niwcliar presennol yn llwyr i ddinistrio eu harfdai niwcliar erbyn amserlen bendant.

30 May 16 - Nuclear Weapons

Obama and Hiroshima

It’s good that the United States president, Barack Obama, has visited Hiroshima. For too long the huge shadow which nuclear weapons casts over our future has been virtuallly ignored. His visit put the issue right back on the front pages and in the main news bulletins.

But why has the media concentrated almost solely on discussing whether Mr Obama should have apologised for the nuclear attack on Japan seventy years ago? Symbolically important – yes. But far more important is the need to clear the world of nuclear weapons today.

With the attention of the world on Hiroshima during the last few days this would be an ideal time to start negotiating a powerful international treaty. One which not only includes the aim of the present nuclear non-proliferation treaty of stopping any more countries getting nuclear weapons, but one which absolutely commits all the existing nuclear powers to destroy their nuclear arsenals by a fixed deadline.
Prif Weinidog Shinze Abe ac Arlywydd Barack Obama yn Hiroshima Protest yn erbyn ymweliad Barack Obama i Hiroshima

14 Ionawr 16 - Arfau Niwcliar

Sut mor ddilys yw Ataliaeth?

Elfen o faniffesto Jeremy Corbyn ar gyfer etholiad arweinydd y Blaid Lafur oedd ei addewid na fyddai byth fel Prif Weinidog Prydain yn lansio arfau niwclear. Hyn, ynghyd â ei safbwynt clir ar faterion eraill lle mae'n sefyll ar wahân i’r dorf wleidyddol, enillodd gefnogaeth enfawr iddo. Enillodd yr etholiad. Ac ers y diwrnod hwnnw mae haenau uchaf o’r prif bleidiau gwleidyddol i gyd - gan gynnwys ei blaid ei hun - wedi bod yn ceisio curo ei egwyddorion allan ohono. Un o'r prif ffyn a ddefnyddiant yw ei addewid am arfau niwclear.

Yn ôl y doethineb arferol mae arfau niwclear yn hanfodol ar gyfer diogelwch. Dim ond trwy eu bygwth gydag arfau niwclear atalir gelynion rhag ymosod. Ers 70 o flynyddoedd mae arfau niwclear wedi cadw heddwch yn y byd.

Ond dyma ddyfaliad i gyd. Yn wir, gellir hawlio mai osgoi rhyfel niwclear wedi bod yn fater o lwc, nid ataliaeth. Yn ystod yr argyfwng taflegrau Ciwba yn 1962 roedd Arlywydd yr Unol Daleithiau, John Kennedy, o dan bwysau enfawr oddi wrth ei ymgynghorwyr i ymosod ar Ciwba a’r llongau Rwsieg oedd ar y ffordd i Ciwba. Prin yw’r amheuaeth y byddai hyn wedi arwain at ryfel niwclear. Roedd yn agos, ond gwrthsafodd John Kennedy y pwysau.

‘Tase arlywyddion mwy diweddar megis Ronald Regan neu’r un o’r ddau George Bush wedi bod mewn grym yn 1962 mae’n annhebyg y byddai gwarediad dynol fel y’i cydnabyddir gennym yn bodoli ar y Ddaear heddiw.

Y ddadl fawr a ddefnyddir gan y rhai sydd am gadw arfau niwclear a’u datblygu’n bellach yw ataliaeth. Fydd neb yn ymosod os gwyddant y daw ddial enfawr yn ei sgil. Ond dydy arfau niwclear ddim fel arfau eraill. Maen nhw’n achosi graddfa dinistr sydd y tu hwnt i’n dychymyg ni. Fyddai neb yn ei iawn bwyll yn ystyried eu defnyddio nhw. Gweithred gwallgofddyn byddai dial yn dilyn eu defnyddio, gyda hyd yn oed mwy o arfau niwclear,

Ydy gwleidyddion y gwledydd gydag arfau niwclear sy’n pregethu ataliaeth o ddifri yn awgrymu os dinistrir hanner y byd mewn ymosodiad niwclear byddan nhw’n gorffen y dasg a dinistrio’r hanner arall?

Mae’n edrych yn debyg y bydd Prydain yn gwario £100biliwn ar ddiweddaru ei system taflegryn Trident. Mwy o fomiau. Bomiau mwy. Taflegrau sy’n gallu eu cario nhw ymhellach. A cham agosach at Armageddon.

Mae un peth yn hollol wir. Os ydym yn caniatáu i arfau niwclear fodoli ar ein planed byddant yn cael eu defnyddio, rhyw ddydd. Nid oes system wleidyddol wedi’i dyfeisio gall gwarantu y cedwir gwallgofiaid allan o’r seddau pŵer.

14 January 16 - Nuclear Weapons

How valid is Deterrence?

A plank of Jeremy Corbyn’s manifesto for election as leader of the Labour Party was his promise that as prime minister of Britain he would never launch nuclear weapons. This, plus his clear standpoint on other issues where he stands apart from the political crowd, won him huge support. He won the election. And since that day the top echelons of all the main political parties – including his own – have been trying to beat his principles out of him. One of the main sticks they use is his nuclear weapons promise.

According to accepted wisdom nuclear weapons are essential for security. Enemies can only be deterred from attacking if they can be threatened with nuclear weapons. For 70 years nuclear weapons have kept peace in the world.

But this is all surmise. Indeed it can be claimed that avoiding nuclear war has been a matter of luck, not deterrence. During the Cuban missile crisis of 1962 the United States President, John Kennedy, was under enormous pressure from his advisors to attack Cuba and the Russian ships heading for Cuba. There is little doubt that this would have led to nuclear war. But John Kennedy resisted the pressure, just.

If later presidents such as Ronald Reagan or either of the two George Bushes had been in power in 1962 it is very unlikely that human civilisation as we know it would exist on earth today.

The big argument used by those who would keep and further develop nuclear weapons is deterrence. No-body will attack if they know that huge nuclear retaliation will follow. But nuclear weapons are not like other weapons. The scale of destruction they cause is beyond our imagination. No-one in their right mind would consider using them. Retaliation following their use, with yet more nuclear weapons, would be the act of a lunatic.

Are the politicans of those nuclear armed countries who preach deterrence seriously suggesting that if half the world is destroyed in a nuclear attack they will finish the job and destroy the other half?

It looks likely that Britain will soon spend £100billion on upgrading its Trident missile system. More bombs. Bigger bombs. Missiles which can carry them further. And another step closer to Armageddon.

One thing is absolutely certain. If we allow nuclear weapons to exist on our planet they will one day be used. No political system yet devised can guarantee to keep the lunatics away from the levers of power.
Bom Thermoniwclear Yellow Sun Dinas Hiroshima, Siapan, 1945 Awyren Bomio Niwclear Vulcan B1 Y gwledydd sy'n cadw arfau niwclear Prawf Niwclear o dan ddŵr

3 Ionawr 16 - Dylanwad a Phŵer

Adrodd Streic Gyrwyr Trenau

Yfory, bydd streic gan yrwyr trenau’n effeithio ar wasanaethau yn Ne Cymru. Treiddiwch yn ddwfn i’r 'we ac mae'n amlwg bod ganddynt achos cyfiawn. Ond ni fyddech yn gwybod hwn trwy’r cyfryngau arferol.

Yn rhifyn heddiw o’r papur 'Wales on Sunday' mae erthygl am y streic gyda manylion bras am y rhesymau drosto. Ond mae gogwydd yr erthygl yn ochri gydag Arriva, y cyflogwyr. Mae eich calon yn gwaedu drostynt.

A yw cyd-ddigwyddiad bod y papur hefyd yn cario hysbyseb tudalen lawn gan Arriva - brynwyd diau ar gost enfawr - yn difrïo’r streic a gadael i ni wybod sut mae'r cyhoedd a’r cyflogwyr truenus yn dioddef?

Pryd bynnag ymddangosir yr hyn a elwir yn newyddion neu gynnwys golygyddol am anghydfod mewn cyhoeddiad sydd hefyd yn derbyn refeniw hysbysebu sylweddol gan un o'r ochrau yn y ddadl mae’n anochel y bydd y cwestiwn yn codi a yw'r refeniw yma wedi talu am neu wedi dylanwadu ar y farn olygyddol.

Arfer newyddiadurol, a orfodir yn gryf, dylai fynnu os bydd unrhyw berchennog cyfryngau yn derbyn cynnwys hysbysebu a dalwyd amdano am anghydfod diwydiannol oddi wrth un ochr dylai cynnwys hysbysebu cyfartal hefyd cael ei roi i'r ochr arall, hyd yn oed os nad yw'r arian yno i dalu amdano.

3 January 16 - Influence and Power

Reporting a Train Drivers' Strike

Tomorrow a strike by train drivers will affect train services in South Wales. Delve deeply on the ‘web and it’s obvious that they have a just case. But you wouldn’t know that from the ordinary media.

Today’s ‘Wales on Sunday’ carries an article about the strike with sketchy details about the reasons for it. But the bias of the article sides with Arriva, the employers. Your heart bleeds for them.

Is it just a co-incidence that the paper also carries a full page advertisement by Arriva – doubtless bought at huge cost – decrying the strike and letting us how the public and the poor employers are being hard done by?

Whenever so-called news or editorial content about a dispute appears in a publication which also accepts substantial advertising revenue from one of the protaganists the question must arise whether that revenue has paid for or influenced editorial opinion.

Journalistic practice, strongly enforced, should insist that if any media proprietor wants to accept paid advertising content about an industrial dispute from one of the protaganists equal advertising content should also be given to the other side, even if the funds are not there to pay for it.
Tren Arriva Gorsaf Trenau Grangetown

1 Ionawr 16 - Gwleidyddiaeth Prydeinig

Y System Anrhydeddau

Mae'n bwysig mewn cymdeithas wâr y rhoir cydnabyddiaeth i'r rhai sy'n gweithio’n anhunanol er lles eu cymunedau, ar gyfer amgylchedd cynaliadwy, ac ar gyfer achosion hanfodol eraill. Fel unigolion maent yn haeddu cydnabyddiaeth, ac mae angen i'r gymuned ehangach ddangos ei bod yn gwerthfawrogi eu gwaith.

Ond ym Mhrydain mae’r system o wobrwyo gwasanaeth cyhoeddus wedi cael ei herwgipio gan sefydliad elitaidd. Mae'r rhai sy'n gwasanaethu'r sefydliad, ac yn aml yn dod yn gyfoethog iawn trwy wneud hynny, yn cael y gwobrau uchaf. Mae'r gweision bach sy'n hongian ar gynffonau cotiau gwleidyddion yn dod yn farchog. Y bobl gyffredin sy'n gweithio’n dawel i godi arian ar gyfer ymchwil canser neu amddiffyn coedwigoedd glaw yw’r rhai sy'n cael y man dlysau ar waelod y pentwr.

A beth yw'r gwobrau hyn beth bynnag? Maent yn cael eu dyfarnu gan frenhines, person sydd yn y sefyllfa demi-dduw honno’n unig oherwydd damwain ei geni. Ni wnelo gyrfa o wasanaeth cyhoeddus anhunanol ddim ag ef.

Mae'r rhan fwyaf o'r dyfarniadau yn clymu'r derbynwyr i gydnabyddiaeth o’r Ymerodraeth Brydeinig; adeiladwaith a ddiflannodd bron allan o fodolaeth yn y blynyddoedd yn dilyn yr ail ryfel byd, diolch byth. Ond sut y gallai person sydd yn cael ei wobrwyo am flynyddoedd o frwydro yn ymladd hiliaeth neu elitaeth teimlo unrhywbeth ond embaras ar gael y "Medal Ymerodraeth Brydeinig"?

1 January 16 - British Politics

The Honours System

It’s important in a civilised society that recognition is given to those who selflessly work for the good of their communities, for a sustainable environment, and for other essential causes. As individuals they deserve recognition, and the wider community needs to show that it values their work.

But in Britain the system of awards for public service has been high-jacked by an elitist establishment. Those who serve the establishment, and often get very rich from doing so, get the highest awards. It’s the wheeler-dealers who hang on to the coat tails of politicians who get the knighthoods. It’s the ordinary people who quietly and doggedly raise funds for cancer research and protecting rain forests who get the baubles at the bottom of the pile.

And what are these awards anyway? They are awarded by a monarch, a person in that demi-god position purely because of the accident of her birth. A demonstrated career of altruistic public service has nothing to do with it.

Most of the awards tie the recipients to recognition of the long-defunct British Empire, an edifice which thankfully crashed almost out of existence in the years following the second world war. But how could a person who is rewarded for years of struggle fighting racism or elitism feel anything but embarrassment on being given the “British Empire Medal”?
Medal Ymerodraeth Brydeinig Derbynnydd Gwobr Arglwydd

5 Rhagfyr 15 - Cancr

Mis Tas-wedd

Mewn neges mis yn ôl dywedais y byddwn yn tyfu mwstas i gefnogi Mis Tas-wedd, a’r ymgyrch i godi ymwybyddiaeth ac arian i ymladd cancr y brostad. Llawer o ddiolch i bawb sydd wedi noddi’r tyfiant ar fy ngwefus uchaf. Ar hyn o bryd mae £47 yn y gronfa, a bydd yn cael eu rhannu rhwng mudiadau Prostate Cancer UK a Tenovus.

5 December 15 - Cancer

M-ovember

In a message a month ago I said that I’d be growing a moustache to support Mis Tas-wedd (M-ovember in English), and the campaign to raise awareness and money for the fight against prostrate cancer. Many thanks to everyone who has sponsored the growth on my upper lip. At the moment there is £47 in the kitty, which will be shared between Prostate Cancer UK and Tenovus.
Mwstas Meurig Parri

3 Rhagfyr 15 - Rhyfel

Gwersi i'w Dysgu

Roedd 2il Rhagfyr yn ddydd trist iawn. Mae ein harweinwyr wedi dedfrydu rhagor o bobl i farwolaeth a diflastod.

Deuddeg mlynedd yn ôl dwedwyd wrthym mai goresgyn Irac oedd y peth iawn a chywir i wneud. Erbyn hyn rydym yn ‘difaru’r penderfyniad yna’n arw. Yn lle gwladwriaeth sefydlog a lywodraethwyd gan unben mae ‘na anhrefn llwyr.

Wedyn dywedwyd wrthym mai goresgyn Affganistan oedd y peth iawn i wneud. Nawr - ar gost o dros 450 o fywydau Prydeinig a llawer eraill - rydym yn darganfod bod y rhai oedd yn elyn i ni yn ail-sefydlu rheolaeth yn gyflym.

Yn fuan wedyn dywedwyd wrthym mai bomio Libya oedd y peth iawn i wneud, a byddai’n rhyddhau pobl gyffredin gwladwriaeth sefydlog o grafangau unben creulon. Nawr dyma edifeirwch arall, gyda Libya yn ei ffeindio’n amhosibl sefydlu llywodraeth gredadwy ymhlith yr anhrefn.

Rydym wedi hyrwyddo rhyfel sifil yn Syria, i waredu gwlad sefydlog o - y tro hwn - arweinydd etholedig ond un nad ydy'Gorllewin yn ei hoffi. Ond mae ein busnesa wedi achosi tryblith anghredadwy, a diflastod a galar ar raddfa enfawr.

Fydd y bleidlais neithiwr i fomio Syria bod yn gamgymeriad ofnadwy arall i ychwanegu at y rhestr? Fydd achos arall i edifarhau?

Rhaid i’n harweinwyr ni wedi dysgu rhywbeth o hanes. Rhaid iddynt wybod bod rhuthro i ddefnyddio trais yn y Dwyrain Canol yn siŵr o waethygu’r sefyllfa.

Mae’n anodd osgoi’r casgliad bod polisi tramor y Gorllewin yn becso dim am bobl gyffredin, eu diogelwch, neu eu lles. Dau ddiben y polisi yw dim ond rheoli olew'r Dwyrain Canol, a gwasgu dylanwad Rwsia allan o’r ardal.

Os ydy hyn yn wir peidwch â synnu os bydd ein harweinwyr yn dweud wrthom yn fuan am ‘peth iawn i wneud’ arall. Ac wedyn bydd y awyrenau bomio yn bwrw diflastod ac anhrefn ar Iran.

3 December 15 - War

Lessons to be Learnt

The 2nd December was a very sad day. Our leaders have sentenced more people to death and misery.

Twelve years ago we were told that invading Iraq was the right and morally correct thing to do. Now we bitterly regret it, and a stable state run by a dictator has been replaced by chaos.

Then we were told that invading Afghanistan was the right thing to do. Now - at a cost of over 450 British and many other lives - we are finding that those who were our enemy are fast re-establishing control.

Soon afterwards we were told that bombing Libya was the right thing to do, and would free the ordinary people of a stable state from a cruel dictator. Now this is another regret, as Libya has been pushed into almost ungovernable chaos.

We have engineered a civil war in Syria, to rid a stable country of - this time - an elected leader but one the West does not like.. But our meddling has caused total chaos, and misery and grief on a huge scale.

Will last night's vote to bomb Syria be another awful mistake to add to the list? Will it be another of our 'regrets'?

Our leaders must have learnt something from history. They must know that going into the Middle East guns blazing only makes things worse.

It is hard to escape the conclusion that the foreign policy of the West cares not a jot for ordinary people, their safety, or their wellbeing. That policy is focused purely on the twin aims of controlling Middle Eastern oil, and squeezing Russian influence out of the region.

If this is the case do not be be surprised if our leaders will soon be telling us that there is another 'right thing to do'. And then the bombers will be raining misery and chaos on Iran.
Awyrenau Americanaidd F15E Map o Syria

29 Tachwedd 15 - Rhyfel

Nid Bombio yw'r Ateb

Gyda phleidlais yn agos yn San Steffan i benderfynu os bydd Prydain yn dechrau bomio Syria ‘dw i wedi gyrru’r neges ganlynol at fy aelod seneddol:

Annwyl Mr Doughty,

Mae’n ymddangos yn fuan iawn bydd gofyn i chi bleidleisio ar gynnig i Brydain gynnal ymgyrch bomio o'r awyr yn Syria.

Gobeithio y byddwch yn gwrthwynebu’r cynnig hwn yn gryf, a phleidleisio yn ei erbyn. Yn rhy aml yn ddiweddar rydym wedi’i dynnu i mewn i weithredoedd milwrol yn y Dwyrain Canol sydd wedi bod yn drychinebus. Yn Irac, Libya, Affganistan, a – trwy’r rhyfel dirprwyol a gefnogir, ariannir a chyfarparir gan y Gorllewin a’i gynghreiriaid – yn Syria ei hun mae diflastod enfawr wedi’i beri ar bobl y gwledydd hyn.

Ystyr mwy o weithredoedd milwrol yw mwy o ddiflastod a thrychineb i bobl gyffredin. Bydd bomio yn Syria yn lladd rhai ymladdwyr Daesh (ISIL), ond bydd y bomio yn denu llawer mwy i’w achos.

Gyda llawer o bobl eraill credaf fod yr unig ateb i’r argyfwng yw amddifadu’r corff terfysgol o recriwtiaid, arian, offer a chefnogaeth trwy newid sylfaenol mewn polisi'r Gorllewin yn yr ardal. Pan fydd pobl gyffredin y Dwyrain Canol yn sylweddoli nad oes bygythiad milwrol o’r Gorllewin neu Israel, eu bod yn rhydd i benderfynu eu tynghedau eu hunain heb i ni benderfynu pwy sydd a phwy sydd ddim yn ffit i’w harwain, ac y bydd ganddyn nhw a nhw’n unig yr hawl i reoli eu hadnoddau eu hunain - yn cynnwys olew - bydd y seiliau bod Daesh (ac Al-Qaeda a grwpiau tebyg) wedi’i hadeiladu arnynt wedi mynd.

Wrth i’r bleidlais gael ei galw erfyniaf arnoch i bleidleisio yn ei herbyn, ac i annog eich cymdeithion yn y Senedd i wneud yr un peth.

29 November 15 - War

Bombing is Not the Answer

With a vote soon expected in Westminster to decide whether Britain will start to bomb Syria I have sent the following message to my member o parliament:

Dear Mr Doughty,

It seems that very soon you will be asked to vote whether an air bombing campaign should be conducted by Britain in Syria.

I hope you will strongly oppose this motion, and vote against it. Too often during recent years we have been sucked into military action in the Middle East which has been disastrous. In Iraq, Libya, Afghanistan and – through the proxy war encouraged, financed and equipped by the West and its allies – in Syria itself huge misery has been inflicted in our name on the populations of those countries.

More military action will mean yet more misery and tragedy for ordinary people. Bombing in Syria will kill some Daesh (ISIL) fighters, but that bombing will recruit many more to their cause.

With many others I believe that the only answer to the crisis is to starve the terrorist organisation of recruits, funds, equipment and support by a fundamental change of Western policy in the region. When ordinary people in the Middle East realise that they face no military threat from the West or Israel, that they will be free to decide their own destinies without us deciding who is and who is not fit to lead them, and that they and only they will have control of their own resources – including oil – the very foundations on which Daesh (and Al-Qaeda and similar groups) are built will be gone.

When the vote is called please vote against it, and urge your companions in Parliament to do the same.
Poster 'Bomio Irac David Cameron a Tornado

10 Tachwedd 15 - Democratiaeth

Brwydr y Swffragetiaid

Mi es i weld y ffilm ‘Suffragette’ dros y penwythnos. Yn ogystal â bod yn adloniant da mae’n llwyddo i ddangos tipyn o aberth a dioddefaint y merched a gymerodd ran yn yr ymgyrch.

Ar ddiwedd y ffilm daeth nifer o eglurynnau ar y sgrin yn dangos y dyddiadau pryd llwyddodd ymgyrchoedd am i ferched gael pleidleisio mewn ambell wlad. Rhoddwyd yr argraff bod y frwydr mwy neu lai wedi’i hennill.

Ond beth sydd wedi’i hennill? Beth sydd wedi digwydd i’r ‘democratiaeth’ bod pobl wedi dioddef cymaint i gyflawni?

Oes - erbyn hyn mae’r bleidlais gyda ni bron i gyd. Ond beth yw gwerth y bleidlais hon pan – yn rhy aml – does ond y mymryn lleiaf o wahaniaeth rhwng polisïau’r gwleidyddion sydd ar y papur pleidleisio?

Dau fis yn ôl gwelsom fymryn o ddemocratiaeth go iawn. Yn erbyn yr ots i gyd, rhoddodd aelodau cyffredin y Blaid Lafur clamp o fuddugoliaeth i Jeremy Corbyn yn yr etholiad am arweinydd y blaid. Os oedd ‘na fandad poblogaidd erioed, dyma fe.

Ond ydy aelodau senedd Lafur - y bobl sy’n gofyn i ni bleidleisio drostynt - yn parchu’r penderfyniadau democrataidd eu haelodau? Na. Mae llawer ohonynt yn ymuno gyda’r Torïaid a’r cyfryngau torfol i danseilio rhaglen radicalaidd Mr Corbyn ar bob achlysur posibl.

Maen nhw’n glynu at ‘ddemocratiaeth’ ffug lle mae bron y holl sefydliad gwleidyddol yn hapus i weld y cyfoethog fynd yn gyfoethocach a’r tlawd mynd yn dlotach. Efallai byddai gweithredu’n effeithiol yn erbyn newid yn yr hinsawdd yn difrodi eu gyrfaoedd. Ac maen nhw’n cau eu llygaid i’r ffolineb gwirion o gadw arfau niwcliar sy’n dal y bygythiad o ddiwedd bywyd gwareidd ar ein planed drostom i gyd.

10 November 15 - Democracy

The Suffragettes' Battle

I went to see the film ‘Suffragette’ over the weekend. As well as being good entertainment it succeeds in showing a little of the sacrifice and suffering of the women who took part in the campaign.

At the end of the film a number of captions appeared on the screen showing the dates when campaigns for female suffrage succeeded in several countries. The impression was given that the battle has been more or less won.

But what has been won? What has happened to the ‘democracy’ which people struggled so hard to achieve?

Yes – by now almost all of us have the vote. But what is the worth of this vote when – far too often – there is nothing but the tiniest difference between the policies of the candidates who are on the ballot paper?

Two months ago we saw a glimse of true democracy. Against all the odds, the ordinary members of the Labour Party gave a huge victory to Jeremy Corbyn in the election for leader of the party. If there ever was a popular mandate, this was it.

But do Labour members of parliament – the people who ask us to vote for them – respect the democratic decisions of their members? No. Many of them join with the Tories and the mass media to undermine the radical programme of Mr Corbyn at every possible opportunity.

They cling to a false ‘democracy’ in which almost the entire political system is happy to see the rich getting richer and the poor getting poorer. Perhaps acting effectively against climate change would damage their careers. And they close their eyes to the stunning folly of keeping nuclear weapons which holds the threat of the end of civilised life on our planet over us all.
Poster 'Suffragette Dyfyniad gan Gandhi Churchill Jeremy Corbyn Milliband a Cameron

5 Tachwedd 15 - Cancr

Mis Tas-wedd

Yn flynyddol bellach dynodir Mis Tachwedd fel Mis Tas-wedd (M-ovember yn Saesneg) pryd bydd ymdrech arbennig i godi ymwybyddiaeth o gancr y brostad, ac i godi arian i ymladd yn ei erbyn. Anogir dynion i dyfu mwstas, ac i godi arian nawdd trwy ei wneud.

Felly bwriadaf drio. Debyg y byddaf yn edrych deng mlynedd yn hŷn gyda thyfiant ar fy ngwefus uchaf, ond yr ateb yw peidio edrych yn y drych. Ychwanegir llun i’r dudalen hon ar ddiwedd y mis.

5 November 15 - Cancer

M-ovember

Every year November is denoted as M-ovember (Tas-wedd in Welsh) when a special effort is made to raise awareness of prostrate cancer, and to raise money to combat it. Men are urged to grow moustaches, and to raise money by being sponsored for doing it.

So I’m going to try. It’s likely I’ll look ten years older with growth on my upper lip, but the answer is not to look in the mirror. I’ll add a picture to this page at the end of the month.
Mwstas Mwstas

11 Medi 15 - Ffoaduriaid

Cyfrifoldeb Pwy?

Heddiw yw fy mhen-blwydd. Penblwydd hefyd y weithred ffiaidd a gostiodd bywydau tair mil o bobl yn Efrog Newydd yn 2001. A dyna oedd cychwyn gweithredodd ffiaidd gan wledydd y gorllewin sydd wedi bod yn bomio pobl y Dwyrain Canol bron yn ddi-baid ers 2003.

Yn y bôn dyma pam mae’r byd yn wynebu argyfwng ffoaduriaid erbyn hyn. Mae bomiau’r gorllewin wedi ansefydlogi Iraq, Affganistan, Libya, a – trwy’r rhyfel dirprwyol bod y gorllewin wedi dechrau yna – Syria.

Heb sôn am y diflastod dynol sydd wedi’i achosi, mae’n rhyfedd o beth bod gwledydd y Gorllewin wedi gwario bilynnau i greu’r argyfwng ffoaduriaid, ond maen nhw’n gyndyn iawn i wario arian i’w datrys. A bydd angen arian mawr. Nid creu ambell wersyllfa ffoaduriaid yn yr anialwch yw’r ateb. Ac er y dylem dderbyn a chroesawu yn ein gwledydd y ffoaduriaid i gyd sydd wedi gorfodi ffoi o’u cartrefi nid dyma’r ateb yn y tymor hir.

Bydd rhaid gwario’r arian sydd eu heisiau yn y Dwyrain Canol i adfer yr adeiladwaith ac economïau a dinistriwyd gennym.

Pwy ddylai cario rhan fwyaf y baich yma? Y wlad sydd wedi achosi rhan fwyaf y dinistr dylai talu rhan fwyaf y gost. Sef yr Americanwyr.

11 September 15 - Refugees

Whose Responsibility?

Today is my birthday. It’s also the anniversary of the atrocious attack which cost three thousand lives in New York in 2001. And that was the start of the atrocious attacks by western countries which have been bombing people in the Middle East almost continuously since 2003.

In essence that is why the world is now facing a refugee crisis. Bombing by the west has destabilised Iraq, Afghanistan, Libya and – through the proxy war which the west has started there – Syria.

Not to mention the human misery which has been caused, it is strange that the countries of the west have spent billions creating the refugee crisis, but they are very reluctant to spend money to end it. And it will take huge expenditure. Creating some refugee camps in the desert isn’t the answer. And although we should accept and welcome in our countries all refugees who have been forced to flee their homes this is not the answer in the long term.

The money which is needed must be spent in the Middle East restoring the infrastructure and economies which we destroyed.

Who should pay the largest share of this money? The country which caused most of the destruction should pay most of the cost. That is the Americans.
Awyren AF-15E Americanaidd Bomio Irac Ffoaduriaid

19 Gorffennaf 15 - Rhyfel

Dunkerque 1940

‘Dw i newydd orffen darllen y llyfr ‘Atonement’, gan Ian McEwan. Llyfr arbennig o dda, sy’n disgrifio adwaith gwraig ifanc i ganlyniad trychinebus celwydd ei bod wedi dweud pan roedd hi’n blentyn.

Ond un o’r pethau mwyaf trawiadol am y llyfr i fi oedd yr adran sy’n ymwneud â chiliad milwyr Prydeinig, Ffrengig a Belgaidd o Dunkerque yn 1940. Roedd fy nhad yn rhan o honna. Ond er i fi ofyn troeon pan rôn i’n fachgen chefais ddim gair oddi wrtho am ei brofiadau yna.

Roedd hyn yn rhyfedd i fachgen ifanc. Mae stori Dunkerque wedi dod lawr i ni fel buddugoliaeth anhygoel yn erbyn ots mawr. ‘Tase nhad yn rhan o honno, pam na fuasai’n fodlon siarad amdani?

Wrth gwrs nid ydy’r disgrifiadau yn ‘Atonement’ yn honni bod yn ffeithiol gywir. Ond wrth ei ddarllen cefais deimlad am y tro cyntaf ‘mod i’n deall mymryn o’r erchylltra a ddioddefwyd gan y milwyr ar y traethau. Ac efallai pam roedd mor anodd siarad amdani.

19 July 15 - War

Dunkerque (Dunkirk) 1940

I’ve just finished reading the book ‘Atonement’ by Ian McEwan. A very good book, which describes the reaction of a young woman to the tragic result of a lie she told when she was a child.

But one of the most striking things about the book for me was the section dealing with the withdrawal of British, French and Belgian soldiers from Dunkerque in 1940. My father was part of that. But although I asked him many times when I was a boy I never got a word from him about his experience there.

This was strange to a young boy. The story of Dunkerque has been passed down as an incredible victory against great odds. If dad had been part of it, why would he not speak about it?

Of course the descriptions in ‘Atonement’ don’t pretend to be factually correct. But as I read it I had the feeling for the first time that I had a small understanding of the horrors suffered by the soldiers on the beaches. And perhaps the reason why it was so hard to talk about them.
Llyfr Atonement Ciliad o Dunkerque